Logo van Het Maalboek
<< krimpen [urenoverzicht] [18-06-2005] [startpagina] ruimen >>

 tijd 3,5 uur
 molen De Groote Polder
 wie Gerda Koster
 wat Praktijk
 weer wind: 0% zon: 100%
 werk Zeilvoering, klein proefexamen


De trouwe lezer heeft mogelijk gemerkt dat ik verleden week niet in Het Maalboek heb geschreven. Dat klopt: ik zat met mijn gezin een weekend in Zeeland. Sja, soms zijn er dingen die nog belangrijker zijn dan molens :-)...

Het Maalboek wordt meestal zaterdagmiddag of zondag overdag geschreven. Het is zondag, 19 juni als ik dit schrijf en de temperatuur loopt inmiddels op naar boven de 30 graden. Een tropische dag. Gisteren - tijdens de les - was het ook al warm en vrijwel windstil. We waren gedrie: Gerrit, Peter et moi, Remy geniet van een welverdiende vakantie. De wind, als ze er al even was, kwam zo ongeveer uit het noordwesten, maar was veel te dun en te zwak om het gevlucht rond te krijgen. Van malen kon dus niets komen, maar we maakten de molen toch klaar, je moet je praktische vaardigheden blijven oefenen.

Hee, wat lag daar in het gras? Een groen plankje.. waar kwam dat nou vandaan? We hadden net de steekborden naar buiten gesjouwd, dus dachten we dat het daar van af was gekomen. Maar dat bleek niet zo te zijn. Inspectie van de overige windborden wees uit dat op end nummer 1 van het middelste windbord het onderste vertikale plankje mistte.

De windborden hebben aan de achterkant een aantal van die plankjes. Die dienen enerzijds om het windbord mee achter de bordschroot te haken, anderzijds rusten die dingen tegen de kluften, waardoor vertikale beweging ook voorkomen wordt. In de voorzoom zitten dan nog drie draaibare klampjes bevestigd, die je als een soort wc-schuifje voor het windbord langs kunt draaien. De bedoeling was dat je windborden kon uithalen door die klampjes vertikaal te zetten, je dan vervolgens de rechterkant van het windbord naar voren kon drukken en het hele ding dan kon uitnemen. Dat was precies wat we nu wilden doen, zodat we het windbord wat makkelijker konden repareren.

Nou moet je weten dat ik de GP nog nooit zonder windborden heb gezien, en ik woon er toch al sinds 1994. Nu bleek ook waarom: op een paar plaatsen bleken spijkers door het windbord te zijn geslagen, van voren door het windbord zo de kluft in. Die windborden krijg je er dus niet zo makkelijk uit.

Dat vastspijkeren is natuurlijk wel heel veilig, mogelijk is het daarom ooit gedaan. Kan ook zijn dat de windborden wat los zaten en dat men zich heeft geergerd aan het gekletter als het gevlucht rond ging. Ik weet het niet. We hebben het eerst maar even zo gelaten. Als het aan mij zou liggen zou ik graag zien dat die spijkers verdwenen, maar mogelijk moet je in deze ARBO-tijden dan wel op een andere manier een extra borging aanbrengen, bijvoorbeeld een bout met vleugelmoer of zo. Afijn, dat moeten we met de eigenaar overleggen.

Zo je op de foto ziet zit er nogal wat duivenstront op het gevlucht - dat is altijd een veeg teken. En ja hoor: we vonden een duivenest in de kap. Terwijl de GP wekelijks gedraaid wordt! Nou ja, "nest" is eigenlijk ook wat te veel gezegd: een paar takjes. Maar daartussen lagen twee witte duiven-eitjes. Moeder duif flapperde onrustig in de kap rond: "wat moeten jullie bij mijn eieren?" scheen ze te zeggen. Tsja, we kunnen het die duif niet kwalijk nemen: wij hebben haar immers in de gelegenheid gesteld om de kap in te komen. We zouden al lange tijd dat uitnodigende gat boven de vangstok eens dichten met rubber flappen of gaas. Toch maar eens doen, binnenkort, beter laat dan nooit. Vroeger liep er naar verluid nog wel eens een kat in de molen, die muizen en ratten ving en vogels afschrok, maar dat is al heel lang niet meer zo. Maar beter ook: er zullen er vast wel een paar zijn geweest die het leven hebben gelaten tussen het gaande werk... brrr..

Zo zonder wind is zeilen voorleggen nog een hele excercitie. We legden voor met behulp van palkam en haak: zeiltje voorleggen op het onderste end, palkam er in, vang er af, duwen, duwen.. eventueel met de haak aan het komende end trekken, vang er weer op, en zo voort. Geen goed weer voor een molenaar, wel om lekker in het gras te liggen en naar de blauwe hemel te turen. Of koffie te drinken, wat we dan ook maar deden.

Ik had tegen een spotprijsje een klein stapeltje van Bicker Caarten's "Molenspiegel" bemachtigd: een tip van Harmannus Noot op het Molenprikbord. Die deelde ik bij de koffie uit. Peter vertelde nog een pijpvol over het examen, waar wij natuurlijk gretig naar luisterden. Wij moeten immers ook nog.

Maar ja, zijn we daar eigenlijk al wel aan toe? Sinds dat mislukte proef-proef-examen van ons zijn we daar niet meer zo gerust op en dat zeiden we dan ook. Gerda stelde daarop voor gelijk dan nog eens zo'n proef-proefexamen te doen, dan hadden we een idee of we vooruit waren gekomen.

Ik heb helaas al maanden geen theorieboek meer ingekeken: het is druk op mijn werk en ik moet dit jaar een aantal voor mij nogal stevige examens doen, waar eigenlijk al mijn tijd in gaat zitten. Ik ga wel naar de lessen en werk ook Het Maalboek trouw bij, maar echt studeren op mijn molentheorie doe ik niet. Desondanks blijk ik op een of andere manier toch extra kennis te hebben opgebouwd, want deze keer was Gerda tevreden over onze antwoorden en sprak het vertrouwen uit dat we het - uiteraard gegeven de nodige theoriestudie - toch zouden halen. Bemoedigend!

Roelof Beugel, die ook even langs was gekomen, maande ons: "het ligt vooral ook aan jezelf, hoor jongens. Je moet echt regelmatig de boeken weer eens inkijken, dat is de enige manier om die theorie machtig te worden". Roelof heeft natuurlijk gelijk. Gelukkig wordt het na augustus allemaal weer wat rustiger aan mijn kant: dat geeft me toch nog enige maanden de tijd om de puntjes op de I te zetten. Moed houden!